5 lipca 2026 roku w Rudniku nad Sanem odbyło się uroczyste odsłonięcie muralu poświęconego lokalnym tradycjom wikliniarskim. Wielkoformatowe dzieło powstało na ścianie budynku Caritas Diecezji Sandomierskiej przy ul. Rzeszowskiej 35 w ramach projektu Samorządu Województwa Podkarpackiego „Przestrzeń Dziedzictwa”.
Nowy mural stał się wyrazem uznania dla ponad 150-letniej tradycji plecionkarstwa, która od pokoleń współtworzy tożsamość kulturową Rudnika nad Sanem. Jego powstanie symbolicznie upamiętniło również wpis polskich tradycji plecionkarskich na Reprezentatywną Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Ludzkości UNESCO, dokonany w 2025 roku.
Realizacja przedsięwzięcia była efektem współpracy Samorządu Województwa Podkarpackiego z Gminą i Miastem Rudnik nad Sanem, Caritas Diecezji Sandomierskiej oraz Centrum Wikliniarstwa w Rudniku nad Sanem. Autorką projektu i wykonawczynią muralu została Klaudia Rutkowska, artystka inspirująca się sztuką ludową. Zadanie zostało sfinansowane z budżetu Województwa Podkarpackiego.
Mural przedstawia artystyczną opowieść o pamięci zakorzenionej w pracy ludzkich rąk oraz wiedzy przekazywanej z pokolenia na pokolenie. Centralnym motywem kompozycji jest postać plecionkarza pogrążonego w pracy. Artystka ukazała nie tylko efekt jego wysiłku, ale przede wszystkim sam proces tworzenia – skupienie, rytm ruchów i precyzję dłoni, z których powstaje tradycyjny wyrób. Symbolikę dzieła dopełniły motyw korowanej wikliny oraz prosty splot, nawiązujące do podstaw rzemiosła i jego autentycznego charakteru. Realistyczna forma muralu przypomniała o tradycji, która przez dziesięciolecia była źródłem utrzymania mieszkańców oraz ważnym elementem lokalnej tożsamości.
Kompozycja odwołała się także do historii Rudnika nad Sanem i postaci hrabiego Ferdynanda Hompescha, uznawanego za twórcę miejscowego ośrodka wikliniarskiego. Dzięki jego inicjatywie mieszkańcy zdobywali wiedzę i umiejętności w wiedeńskiej szkole koszykarskiej, a w 1878 roku w Rudniku nad Sanem powstała pierwsza tego typu placówka. To właśnie te wydarzenia zapoczątkowały zorganizowany rozwój wikliniarstwa, które przez lata stało się jednym z filarów lokalnej gospodarki i trwałym wyróżnikiem kulturowym miasta.
Projekt „Przestrzeń Dziedzictwa”, realizowany przez Samorząd Województwa Podkarpackiego, ma na celu upowszechnianie i ochronę dziedzictwa kulturowego poprzez tworzenie murali poświęconych historii, tradycji i kulturze regionu. Inicjatywa służy również budowaniu estetycznej przestrzeni publicznej oraz wzmacnianiu lokalnej tożsamości. Kolejna realizacja w Rudniku nad Sanem pokazała, że sztuka może w atrakcyjny sposób przypominać o wartościach i tradycjach, które stanowią fundament dziedzictwa regionu.
